Disleksi

DSM-5’e Göre Disleksi Nedir?

DSM-5’e göre Disleksi (Okuma Bozukluğu), çocuğun kendi yaş, zekâ ve sınıf düzeyi ile karşılaştırıldığında okuma becerisinde beklenen performansı gösteremediği durumlar için kullanılan bir terimdir.

Okuma Bozukluğu yaşayan çocuklarda;

• Harf tanıma ve hatırlamada zorluk yaşama,

• Hecelemede sorunlar,

• Kelime tanıma ve anlamada güçlük,

• Yavaş ve/veya yanlış okuma sorunları gözlenebilmektedir.

Film Önerileri:

Her Çocuk Özeldir (Taare Zameen Par) (2007)

Film, 8 yaşındaki Ishaan Awasthi'nin hikayesini anlatır. Ishaan, etrafındaki dünyayı, renkleri, balıkları ve uçurtmaları inanılmaz bir hayal gücüyle algılayan; ancak okulda harflerle ve sayılarla sürekli savaş halinde olan bir çocuktur. Ailesi ve öğretmenleri tarafından "tembel", "yaramaz" ve "ilgisiz" olarak etiketlenir. Akademik başarısızlıkları ve uyum sorunları nedeniyle babası onu katı kuralları olan bir yatılı okula gönderir. Bu durum, Ishaan'ın iç dünyasına kapanmasına, özgüvenini yitirmesine ve derin bir depresyona girmesine neden olur.

Tam her şeyin bittiği düşünüldüğü anda, okula geçici olarak gelen resim öğretmeni Ram Shankar Nikumbh her şeyi değiştirir. Nikumbh, Ishaan'ın sadece yaramaz veya tembel olmadığını, aslında disleksi (özel öğrenme güçlüğü) ile mücadele ettiğini fark eden tek kişi olur.

Disleksi Yolculuğu (Journey Into Dyslexia) (2011)

2011 yapımı HBO belgeseli Disleksi Yolculuğu (Journey Into Dyslexia), bu nörogelişimsel farklılığın bilimsel, eğitimsel ve yaşam boyu süren gerçeklerine mercek tutar. Çocuk ve ergen psikolojisi üzerine analizler yapmak ve psiko-eğitim materyalleri geliştirmek için oldukça zengin bir altyapı sunan bir yapımdır.

Belgesel, "öğrenme güçlüğü" etiketinin disleksili bireylerin, özellikle de çocukların üzerinde yarattığı yıkıcı etkiyi ve standartlaştırılmış eğitim sisteminin bu çocukları nasıl geride bıraktığını inceler. Oscar ödüllü yönetmenler, Amerika'daki okulları ziyaret ederek erken çocukluktan üniversite çağına kadar disleksili öğrencilerle, öğretmenlerle ve araştırmacılarla derinlemesine röportajlar yapar.

Yapımın en can alıcı noktası, okul yıllarında okuma-yazma gibi temel becerilerde büyük zorluklar çekmiş ancak yetişkinlikte alanlarında zirveye ulaşmış (Nobel ödüllü bilim insanı Dr. Carol Greider, tüketici hakları savunucusu Erin Brockovich, mikro-heykeltıraş Willard Wigan gibi) profesyonellerin hikayelerine yer vermesidir. Belgesel, "kusur" olarak görülen bu durumun aslında eşsiz bir yetenek ve başarı anahtarı olabileceği gerçeğini kanıtlarıyla ortaya koyar.

Klinik Psikolog Dilan Gönüldaş